Türkiye, sınır güvenliğini doğrudan tehdit eden terör unsurlarına karşı 24 Ağustos 2016 tarihinde Suriye’nin kuzeyinde Fırat Kalkanı Harekâtını başlattı. Türk Silahlı Kuvvetleri (TSK) tarafından yürütülen bu operasyon, Türkiye’nin Suriye sahasında gerçekleştirdiği ilk kapsamlı kara destekli sınır ötesi askerî harekât olma özelliğini taşıyor.
Harekât, hem DEAŞ (IŞİD) terör örgütüne hem de Türkiye’nin ulusal güvenliği açısından tehdit olarak gördüğü PYD/YPG unsurlarına karşı planlandı ve icra edildi.
Fırat Kalkanı Harekâtı’nın Amacı Neydi?
Harekâtın temel hedefleri birkaç ana başlıkta toplandı:
- Türkiye-Suriye sınırındaki DEAŞ varlığını sona erdirmek
- Roket ve havan saldırılarını durdurmak
- Terör koridoru oluşturulmasını engellemek
- Sınır hattında güvenli bir bölge tesis etmek
- Suriyeli sivillerin güvenli şekilde yaşamasına imkân sağlamak
Özellikle Kilis ve Gaziantep başta olmak üzere Türkiye sınır illerine yönelik DEAŞ roket saldırıları, operasyonun başlatılmasında belirleyici oldu.
Harekât Ne Zaman ve Nerede Başladı?
Fırat Kalkanı Harekâtı, 24 Ağustos 2016 sabahı Türk topçu birliklerinin ateşi ve Türk Hava Kuvvetleri’nin hava operasyonlarıyla başladı. İlk hedef, Suriye’nin Halep iline bağlı Cerablus ilçesi oldu.
Cerablus, DEAŞ’ın Türkiye sınırındaki en önemli geçiş noktalarından biri olarak biliniyordu. Kısa sürede kontrol altına alınan bölge, harekâtın başlangıç başarısı olarak kayda geçti.
Operasyona Kimler Katıldı?
Harekât;
- Türk Silahlı Kuvvetleri
- Özgür Suriye Ordusu (ÖSO) unsurları
tarafından müşterek şekilde yürütüldü.
TSK, operasyon süresince:
- Tanklar (Leopard 2A4, M60T)
- Zırhlı muharebe araçları
- Topçu sistemleri
- F-16 savaş uçakları
- İHA ve SİHA’lar
kullanarak sahada etkin bir güç sağladı.
Harekâtın Kapsamı ve İlerleyişi
Fırat Kalkanı Harekâtı süresince;
- Cerablus
- Çobanbey (El Rai)
- Dabık
- El Bab
başta olmak üzere yaklaşık 2 bin kilometrekarelik alan DEAŞ’tan temizlendi.
Özellikle El Bab operasyonu, DEAŞ’ın ağır direnişi nedeniyle harekâtın en kritik ve en zorlu safhası olarak öne çıktı. Aylar süren çatışmaların ardından El Bab, Şubat 2017’de tamamen kontrol altına alındı.
Fırat Kalkanı Harekâtı Ne Zaman Sona Erdi?
Türkiye, 29 Mart 2017 tarihinde yaptığı resmî açıklama ile Fırat Kalkanı Harekâtı’nın başarıyla tamamlandığını duyurdu.
Harekât sonucunda:
- DEAŞ’ın Türkiye sınırındaki varlığı büyük ölçüde sona erdirildi
- PYD/YPG’nin Afrin ile Fırat’ın doğusundaki bölgeleri birleştirmesi engellendi
- Suriye’nin kuzeyinde görece istikrarlı bir alan oluşturuldu
Harekâtın Türkiye’ye Sağladığı Kazanımlar
Fırat Kalkanı Harekâtı, Türkiye açısından hem askerî hem de stratejik sonuçlar doğurdu:
- Sınır güvenliği önemli ölçüde artırıldı
- DEAŞ’ın Türkiye’ye yönelik saldırı kapasitesi kırıldı
- Suriye sahasında Türkiye etkin bir aktör haline geldi
- Sonraki operasyonlar için askerî tecrübe kazanıldı
Bu harekât, daha sonra gerçekleştirilen Zeytin Dalı, Barış Pınarı ve Bahar Kalkanı operasyonlarının da önünü açtı.
