Avrupa Birliği, Ukrayna’nın Patriot hava savunma sistemlerinde kullanılmak üzere milyarlarca euro değerindeki PAC-3 füzelerini 90 milyar euroluk destek kredisiyle tedarik etme talebini değerlendiriyor.
Başvurunun Niteliği
Avrupalı yetkililerin bu hafta yaptığı açıklamaya göre AB, Ukrayna’nın Patriot hava savunma sistemleri için milyarlarca euro değerinde PAC-3 füzesi satın alma talebini değerlendirmeye aldı. Bu adım, Ukrayna’nın bu yılın başlarında onaylanan 90 milyar euroluk destek kredisini ABD yapımı sistemler tedarik etmek amacıyla kullanmak için yaptığı ilk resmi başvuru olma özelliğini taşıyor.
Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, 2 Eylül’de NATO Genel Sekreteri Mark Rutte ile birlikte söz konusu talebi doğruladı ve Ukrayna’nın Avrupa hava savunması ile PAC-3 Patriot sistemleri konusunda desteklenmeye devam edileceğini belirtti.
Gelişme, Ukrayna Savunma Bakanı Yevhenii Khmara’nın müttefiklerden daha fazla yardım talep etmesinden bir gün sonra geldi. Rusya’nın Kiev, Odesa ve diğer kentlere yönelik hava saldırılarının sürdüğü bir dönemde Ukrayna, balistik füze önleme kabiliyetinde kıtlıkla karşı karşıya bulunuyor.
Khmara, Ukrayna’nın ortaklarından İHA üretiminin finansmanı için ulusal bütçelerinden kaynak ayırmalarını, AB kredisinin sağlanmasını hızlandırmalarını ve dondurulmuş Rus varlıklarının kullanımına ilişkin görüşmelerin yeniden başlatılmasını talep ettiğini belirtti. Khmara ayrıca Ukrayna’nın 27 milyar dolarlık bir savunma bütçesi açığıyla karşı karşıya olduğunu ifade etti.
Kiev’in yararlanmayı umduğu 90 milyar euroluk kredi, aylar süren gecikmenin ardından Nisan ayında AB Konseyi tarafından kesinleştirilmişti. Kredi kapsamında yaklaşık 60 milyar euro savunma tedariki, 30 milyar euro ise bütçe desteği için ayrılmış durumda.
Kredinin kuralları Avrupa ve Ukrayna yapımı silahları önceliklendiriyor ve belirli bir tedarikin değerinin en fazla yüzde 35’inin AB veya Ukrayna dışı içerikten oluşmasına izin veriyor. PAC-3 füzeleri ABD’de üretildiği için, Ukrayna’nın talebinin bu fonlara erişebilmesi için resmi bir muafiyet alması gerekiyor.
Ukrayna, Nisan ayında Çin yapımı İHA bileşenleri için benzer bir muafiyet almıştı. AB üyesi ülkeler son talebi değerlendirirken bu durum emsal olarak gösteriliyor. Von der Leyen, muafiyet incelemesinin ilerlediğini ve AB temsilcilerinin karara pazartesi günü varmasının beklendiğini belirtti.
